نازل شدن آیه‌ی اُولِی الأمر

شهریور, ۱۳۹۸ بدون نظر تاریخ نگار

پیامبر اکرم صلی‌الله‌علیه‌وآله از همه‌ی زمینه‌های مساعد برای معرفی حضرت علی علیه‌السلام استفاده می‌کردند تا حجت برای همگان تمام باشد. در گزارش حدیث بساط وارد شده است که پس از برگشت امیر المومنین علیه‌السلام و جمعی از اصحاب از سفر آسمانی که به سوی اصحاب کهف انجام گرفت، آیه‌ی اولوالامر نازل شد و این اتفاق در روز ۲۱ ذی الحجة الحرام بوده است[۱]؛ خداوند در این آیه می‌فرمایند: «يا أَيُّهَا الَّذينَ آمَنُوا أَطيعُوا اللَّهَ وَ أَطيعُوا الرَّسُولَ وَ أُولِي الْأَمْرِ مِنْكُمْ فَإِنْ تَنازَعْتُمْ في‌ شَيْ‌ءٍ فَرُدُّوهُ إِلَي اللَّهِ وَ الرَّسُولِ إِنْ كُنْتُمْ تُؤْمِنُونَ بِاللَّهِ وَ الْيَوْمِ الْآخِرِ ذلِكَ خَيْرٌ وَ أَحْسَنُ تَأْويلاً[۲]»؛ ای اهل ايمان، از خدا اطاعت کنيد و [نيز] از پيامبر و صاحبان امر خودتان [که امامان از اهل بيت‌اند و مانند پيامبر دارای مقام عصمت می‌باشند] اطاعت کنيد و هرگاه درباره چيزی نزاع داشتيد، اگر به خدا و روز قيامت ايمان داريد (برای پایان یافتنش) آن را به خدا و پيامبر ارجاع دهيد، اين کار برای شما بهتر است و از نظر عاقبت نیز نيکوتر است.

نکات آیه اولوالامر:

در این آیه، خداوند اطاعت پیامبر و اولوالامر را در ردیف اطاعت خودش قرار داده است و اطاعت اولوالامر را همتراز با اطاعت از خدا و رسول‌خدا قرار داده است و چون این اطاعت اطاعت مطلق است یعنی همه‌ی امّت موظفند بی‌چون و چرا از اولوالامر اطاعت کنند، پس باید اولوالامر مانند رسول خدا معصوم باشد؛ در نتیجه اولوالامر فقط شامل دوازده امام از اهل بیت پیامبر علیهم‌السلام می‌شود که عصمت، علم، طهارت و کمالات عالیه ایشان نزد همگان ثابت است.

در ادامه‌ی آیه‌ی اولوالامر می‌فرماید: در صورتی که بین شما اختلافی ایجاد شد اگر ایمان به خدا و روز قیامت دارید آن را به خدا و رسول خدا ارجاع دهید؛ مهمترین مسئله‌ی اختلافی بحث خلافت و امامتِ پس از پیامبر است و در این مسئله باید حتما به خدا و رسولش مراجعه شود و اگر مراجعه شود جز حقانیت اهل بیت علیهم‌السلام چیز دیگری به دست نخواهد آمد.

از امام صادق علیه‌السلام سوال شد مراد از اولوالامر چه کسانی هستند؟ آیا هر صاحب علم و مقامی را شامل می‌شود؟ امام صادق علیه‌السلام فرمودند: خیر بلکه مخصوص ما اهل بیت است.[۳]

و همچنین مصادیق اولوالامر را امام رضا علیه‌السلام مشخص فرموده‌اند؛ از امیرالمومنین سپس امام حسن و امام حسین علیهم‌السلام تا امام زمان حضرت مهدی عجل‌الله‌فرجه نام برده است.[۴]

پس اینکه بگوییم مراد از اولوا الامر در آیه‌ی شریفه هر زمامداری است که بر مردم مسلمان حاکم شده باشد به هیچ وجه درست نیست و چنانچه همه دیده و شنیده‌ایم پیوسته زمامداران نه از علم کافی برخوردار بوده‌اند و نه تقوا و عصمت و پاکی داشته‌اند و نمی‌توانند مانند خدا و رسول خدا بر مردم امر و نهی کنند و حکم آنان نافذ و واجب الاطاعه باشد، حتی هر دانشمند و یا صحابی پیامبر هم نمی‌تواند چنین ادعا و جایگاهی داشته باشد و قطعاً این مقام علم کامل، عصمت و طهارت مطلق و حق ولایت از طرف خدای متعال می‌خواهد.

و این شرایط هم با هزاران دلیل و شاهد قرآنی، روایی و تاریخی فقط در اهل‌بیت پیامبر صلی‌الله‌علیه‌وآله جمع بوده است و در طی حدود ۲۷۳ سال دوران حضور پیامبر و اهل‌بیتش در بین مردم و تا شروع دوران غیبت این موضوع برای همه‌ی مسلمین دیده و ثابت شده است و مردم، پیامبر صلی‌الله‌علیه‌وآله و اهلبیت علیهم‌السلام و آثار آنها را دیدند؛ همگان انتساب اهلبیت به پیامبر اکرم و زهد و تقوا و عبادتشان و اعجازها و قدرت نمایی‌های آنها و شهادت‌ها و صداقت‌های آنها بعلاوه‌ی علم کامل آنان را نیز دیدند و شنیدند و درک کردند. البته افراد با انصافی که حق را کتمان نمی‌کنند به راحتی بر عظمت‌های ایشان اعتراف دارند.[۵]

 

[۱] بحارالانوار، ۳۹/۱۴۰

[۲] سوره نساء: آیۀ ۵۹

[۳] تفسیر فرات کوفی: ص۶۰۱

[۴] کافی: ج۲، ص۲۱ 

[۵] به مجلدات کتاب «قادتنا کیف نعرفهم» تألیف آیت الله میلانی مراجعه کنید.

برچسب ها

دیدگاه خود را ثبت کنید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *